ارز توافقی؛ مانع جهش قیمت‌ها

تحولات بازار جهانی نفت به‌ویژه قیمت‌های نفت خام در ماه‌های اخیر، تاثیرات قابل‌توجهی بر بازارهای داخلی محصولات پلیمری و شیمیایی، به‌ویژه در کشورهای واردکننده نفت داشته است. افزایش قیمت نفت خام برنت که به بیش از ۶۵ دلار در هر بشکه رسیده است، تحت تاثیر ریسک‌های ژئوپلیتیک و اختلالات در تامین نفت، می‌تواند موجب افزایش هزینه‌های تولید در صنایع مختلف شود. افزایش قیمت نفت معمولا با افزایش هزینه‌های انرژی و مواد اولیه مرتبط است که این مساله به‌طور مستقیم بر صنایع تولیدکننده محصولات پلیمری و شیمیایی تاثیر می‌گذارد. برای مثال، پلاستیک‌ها و مواد شیمیایی بیشتر به نفت به‌عنوان ماده اولیه برای تولید نیاز دارند. بنابراین، افزایش قیمت نفت می‌تواند هزینه‌های تولید این محصولات را بالا برده و در نتیجه قیمت نهایی محصولات پلیمری نیز افزایش یابد. این موضوع به‌ویژه برای کشورهایی که به واردات این محصولات وابسته‌اند، چالش‌برانگیز خواهد بود.

علاوه بر این، نگرانی‌ها از نوسانات قیمت نفت و اختلالات در تامین آن می‌تواند بر بازار داخلی نیز تاثیر منفی بگذارد. با توجه به کاهش ارزش دلار در برابر ارزهای دیگر و افزایش احتمال تاثیرات اقتصادی ناشی از تنش‌های ژئوپلیتیک، واردکنندگان مواد اولیه ممکن است با مشکلاتی در تامین منابع مواجه شوند که این موضوع می‌تواند منجر به افزایش قیمت محصولات تولیدی شود. پیش‌بینی‌ها از افزایش ذخایر جهانی نفت و احتمال وجود مازاد عرضه، باعث شده برخی تحلیلگران انتظار کاهش موقت قیمت نفت را داشته باشند. این موضوع ممکن است به کاهش فشار بر قیمت مواد اولیه پلیمری و شیمیایی در کوتاه‌مدت منجر شود، اما همچنان نوسانات بازار جهانی نفت به‌عنوان یک عامل کلیدی در اقتصادهای وابسته به واردات نفت، به‌ویژه در بخش‌های صنعتی، باقی خواهد ماند.

رشد قیمت پایه ۶۵ درصد از گروه پتروشیمی‌ها

قیمت پایه محصولات پتروشیمی در سه هفته نخست اردیبهشت‌ماه امسال روند کاهشی داشتند و پس از آن نرخ‌های پایه افزایشی اعلام شدند. نرخ دلار مبادله‌‌‌ای در آن زمان بعد از ۴۷ هفته رشد متوالی، از هفته سوم اردیبهشت ماه نزولی شد ولی از هفته ابتدایی خرداد ماه مجددا روند صعودی خود را حفظ کرد. این در حالی است که در هفته دوم بهمن‌ماه امسال ورق نرخ ارز توافقی برگشت و مسیر کاهشی را در پیش گرفت و با افت ۰.۹ درصدی همراه بود. به عبارت بهتر دلار توافقی از ۱۲۶ ‌هزار و ۲۳۴ تومان در روز ۲۸ دی‌ماه سال جاری به ۱۲۵ ‌هزار و ۱۸ تومان در روز ۵ بهمن‌ماه رسید. به‌عبارت بهتر افزایش ۶۴ درصد از قیمت‌های پایه محصولات پتروشیمی تحت‌تاثیر وضعیت بازار جهانی رقم خورد. این در حالی است که نرخ ارز توافقی نسبت به هفته گذشته در سراشیبی قرار دارد و فقط مولفه رشد قیمت‌ها در بازار جهانی بر قیمت پایه محصولات پتروشیمی تاثیر گذاشته است.

بررسی قیمت پایه محصولات پلیمری اعلام‌ شده در هفته دوم بهمن‌ماه نشان می‌دهد که ۶۴ درصد از گروه‌های کالایی با رشد قیمت همراه بودند و در این بین پلی‌استایرن انبساطی ۲۰۰ با ۸ ‌درصد رشد معادل ۱۰ هزار و ۸۸۵ تومان به قیمت ۱۴۰ هزار و ۲۰ تومان رسید و به عنوان نخستین محصول افزایشی در گروه پلیمر معرفی شد. استایرن بوتادین رابر روشن ۱۵۰۲ با ۶ ‌درصد رشد قیمت پایه در رتبه دوم جدول افزایشی‌ها قرار گرفت. پلی‌پروپیلن شیمیایی ۵۴۸R-۴۴۰L با ۱.۹ درصد افت در رتبه نخست کاهشی‌های گروه کالایی پلیمر قرار گرفت.

در گروه کالایی شیمیایی‌‌‌ها نیز ۶۵ درصد از گروه‌‌‌ها با افزایش قیمت پایه همراه بودند. آرتوزایلین در هفته دوم بهمن‌ماه امسال با ۱۴ ‌درصد رشد به عنوان اولین گروه کالایی شیمیایی‌ معرفی شد و در روز ۵ بهمن‌ماه قیمت پایه این محصول ۹۳ ‌هزار و ۲۳۲ تومان به‌ازای هر کیلوگرم اعلام شد. در این گروه استایرن منومر در رده دوم افزایشی‌ها قرار گرفت و با ۱۲.۵ درصد رشد در جایگاه دوم قرار گرفت. افزایش قیمت ۶۵درصدی محصولات شیمیایی نیز تحت‌تاثیر روند صعودی قیمت‌ها در بازار جهانی رقم خورده است.

افزایش قیمت‌های پایه در رینگ فیزیکی

بررسی تالار پتروشیمی و فرآورده‌های نفتی بورس کالای ایران طی بازه زمانی ۲۷ دی‌ماه تا ۳ بهمن‌ماه نشان می‌دهد که این بازار میزبان ۱۲۳ هزار و ۴۴ تن انواع محصول پلیمری بوده و با استقبال ۱۰۷ هزار و ۵۹۳ تنی مواجه شد و در پایان معاملات ۸۸ هزار و ۲۴۹ تن از این نوع محصولات به‌فروش رسید. مقایسه بازار در هفته پایانی دی‌ماه با هفته پیش از آن نشان می‌دهد که حجم عرضه و میزان معاملات محصولات پلیمری به‌ترتیب ۱۰.۵ درصد افزایش و ۱۱ درصد کاهش را به ثبت رسانده است و این در حالی رقم خورده است که قیمت پایه این نوع محصولات در بازه زمانی مورد بررسی افزایشی بوده است.

 بررسی بازار فیزیکی محصولات شیمیایی نیز در بازه زمانی مورد بررسی نشان می‌دهد که ۴۵ هزار و ۳۱۲ تن انواع محصول شیمیایی در تالار پتروشیمی عرضه شده است که با تقاضای ۴۱ هزار و ۴۸۳ تنی روبه‌رو شد و در نهایت ۳۵ هزار و ۷۰۸ تن با احتساب معاملات مچینگ به‌فروش رسید. مقایسه بازار فیزیکی محصولات شیمیایی در بازه زمانی ۲۷ دی‌ماه تا ۳ بهمن‌ماه امسال نشان می‌دهد که حجم عرضه و معاملات این نوع محصول نسبت به هفته پیش از آن به‌ترتیب ۴۵ درصد و ۲۲ درصد کاهش داشته است. این در حالی است که میانگین قیمت پایه محصولات شیمیایی با رشد همراه بوده است. بررسی‌ها نشان می‌دهد که ادغام تالارهای اول و دوم موجب شده تا قیمت‌های پایه افزایشی شوند و این موضوع موجب افت معاملات در تالار فیزیکی شده است.